Cách chuẩn bị làm trắc nghiệm MBTI
Trước tiên, hãy chọn một thời điểm yên tĩnh, khi bạn không phải trả lời vội vàng hay liên tục bị gián đoạn sau mỗi câu hỏi. Mệt mỏi, một cuộc tranh cãi mới xảy ra hoặc một tuần làm việc căng thẳng có thể khiến một số tình huống trở nên nổi bật hơn, còn những tình huống khác bị lu mờ. Bạn không cần chờ đến khi có tâm trạng hoàn hảo: chỉ cần nhận biết trạng thái của mình và đừng đánh giá cả cuộc đời chỉ dựa trên ngày hôm nay.
Trước khi bắt đầu, hãy tự đặt ra một nguyên tắc: trả lời về cách cư xử quen thuộc, chứ không phải vai trò bạn phải đảm nhận. Ở nơi làm việc, bạn có thể chủ trì cuộc họp và nhanh chóng đưa ra quyết định vì tính chất công việc đòi hỏi như vậy. Nhưng ở nhà, bạn lại thích sự yên tĩnh và có thời gian suy nghĩ. Cả hai quan sát đều có giá trị, nhưng khi nói đến xu hướng của bản thân, bạn nên nhìn rộng hơn phạm vi của một công việc cụ thể.
Nếu câu hỏi có vẻ quá chung chung, hãy tự thêm vào cụm từ “thường thì” hoặc “khi được quyền lựa chọn”. Chẳng hạn, với câu hỏi về giao tiếp, bạn nên nghĩ đến vài buổi gặp gỡ bình thường thay vì chỉ dựa vào một bữa tiệc vui vẻ duy nhất. Sau những buổi gặp đó, bạn muốn tiếp tục trò chuyện hay muốn ở một mình, không giao tiếp với ai?
Đừng tìm trước kiểu tính cách “đúng” của mình. Mô tả về “nhà chiến lược” hay “nhà ngoại giao” có thể nghe rất hấp dẫn, nhưng chọn câu trả lời để ra được những chữ cái mình mong muốn sẽ khiến bài trắc nghiệm mất đi ý nghĩa. Hãy để dành việc đọc các mô tả chi tiết đến sau: như vậy, bạn sẽ dễ nhận ra xu hướng của mình hơn thay vì cố gắng khớp với một hình mẫu đẹp đẽ.
Cách trả lời trung thực khi các lựa chọn có vẻ khó phân định
Nhiều câu hỏi trong bài trắc nghiệm yêu cầu bạn chọn giữa hai thái cực. Nhưng trong đời sống, mỗi người có thể hành động khác nhau tùy tình huống. Để không mắc kẹt ở từng câu, hãy thử áp dụng một vài cách sau.
- Tìm kiếm khuôn mẫu lặp lại. Nếu đôi khi bạn lên kế hoạch chi tiết cho chuyến đi, nhưng có lúc chỉ chuẩn bị trong một buổi tối, hãy nhớ lại vài chuyến đi gần đây. Khi hoàn cảnh cho phép tự quyết, bạn thường chọn cách nào hơn?
- Phân biệt kỹ năng với xu hướng. Bạn có thể thuyết trình tốt trước đám đông nhờ luyện tập, nhưng không nhất thiết thích giao tiếp ngẫu hứng. Điều quan trọng không chỉ là việc bạn làm tốt, mà còn là cách nào khiến bạn cảm thấy tự nhiên hơn.
- Đừng nhầm mong muốn thay đổi với cách bạn nhìn nhận bản thân. Muốn trở nên ngăn nắp hơn không có nghĩa là bạn thường lên kế hoạch trước cho mọi việc. Hãy trả lời về thói quen hiện tại và ghi riêng mục tiêu phát triển bản thân.
- Nhớ lại hành động, đừng dựa vào tiếng tăm của mình. Mọi người có thể cho rằng bạn là người điềm tĩnh vì họ không thấy những căng thẳng bên trong bạn. Hãy nghĩ xem bản thân trải qua tình huống đó như thế nào và bạn làm gì khi không có ai đánh giá.
- Nếu hai lựa chọn ngang nhau, hãy chọn phương án gần với bạn hơn. Nếu có lựa chọn trung lập và bạn thực sự thấy phù hợp, hãy chọn nó. Nếu không, hãy so sánh các ví dụ cụ thể và chọn phương án nhỉnh hơn một chút, thay vì cố đạt độ chính xác tuyệt đối.
Kiểm tra ngữ cảnh của câu hỏi cũng rất hữu ích. “Thích trao đổi ý tưởng” không nhất thiết có nghĩa là “muốn trò chuyện với tất cả mọi người”: có thể bạn thích những cuộc trò chuyện dài với một người thân thiết. Còn “thích lên kế hoạch” không có nghĩa là bạn khó chịu trước mọi bất ngờ. Hãy trả lời đúng điều câu hỏi muốn hỏi, đừng tự suy diễn thêm từ cách diễn đạt.
Nếu bạn phân vân với gần như mọi câu trả lời, đừng biến việc làm trắc nghiệm thành một kỳ thi. Hãy đánh dấu những câu khiến bạn khó chọn và quay lại xem xét khi đọc kết quả. Sự phân vân có thể cho thấy hành vi của bạn phụ thuộc vào tình huống, hoặc câu hỏi chưa đủ cụ thể với bạn.
Bốn chữ cái và 16 kiểu tính cách có ý nghĩa gì?
MBTI mô tả xu hướng của bạn theo bốn cặp. Các tổ hợp tạo thành 16 kiểu tính cách, chẳng hạn như INTJ, ESFP hoặc INFP. Mỗi chữ cái đại diện cho một phía của thang đo, nhưng không có nghĩa là bạn không thể sử dụng cách tiếp cận đối lập.
- E và I — hướng ngoại và hướng nội. Thang đo này nói về hướng chú ý và cách tương tác với thế giới bên ngoài. Có người thường làm sáng tỏ suy nghĩ bằng cách trò chuyện, trong khi người khác thấy dễ dàng hơn nếu tự suy nghĩ trước. Bản thân tính cởi mở không quyết định chữ cái của bạn: cách tương tác quen thuộc và nhu cầu nạp lại năng lượng sau đó cũng có ý nghĩa.
- S và N — giác quan và trực giác. Cặp này nói về loại thông tin bạn có xu hướng dựa vào. Khi chọn một tuyến đường mới, có người trước tiên xem lịch trình và khoảng cách cụ thể, trong khi người khác chú ý đến các khả năng và toàn cảnh chuyến đi. Chữ N được dùng cho trực giác vì chữ I đã đại diện cho hướng nội.
- T và F — tư duy và cảm xúc. Cặp này mô tả cách tiếp cận bạn ưu tiên khi đưa ra quyết định: dựa trên tính nhất quán và logic, hoặc đặc biệt chú ý đến các giá trị và tác động đến mọi người. Chọn T không có nghĩa là thiếu sự đồng cảm, cũng như F không có nghĩa là thiếu logic. Những quyết định quan trọng thường cần cả việc phân tích hệ quả lẫn thấu hiểu khía cạnh con người.
- J và P — nguyên tắc và linh hoạt. Thang đo này liên quan đến cách bạn muốn sắp xếp cuộc sống bên ngoài: xác định trước thứ tự hành động hay chừa nhiều không gian hơn cho sự thay đổi. Nó không đo lường trí thông minh, tinh thần trách nhiệm hay khả năng đúng hạn.
Chẳng hạn, trong mã INFP, các chữ cái cho biết xu hướng hướng nội, trực giác, cảm xúc và linh hoạt. Đây chỉ là một sơ đồ ngắn gọn, không phải mô tả đầy đủ về một con người. Hai người có cùng chữ cái vẫn có thể có thói quen, sở thích và trải nghiệm khác nhau. Nếu muốn tìm hiểu riêng về cách giao tiếp, hãy thử trắc nghiệm năng lượng xã hội: bài này giúp bạn nhìn nhận sự tương tác với mọi người từ một góc độ khác.
Cách xác định kiểu MBTI và kiểm tra kết quả
Khi nhận được bốn chữ cái, đừng chỉ dừng lại ở tên kiểu tính cách. Trước tiên, hãy xem từng thang đo riêng: có hai, ba tình huống quen thuộc nào xác nhận kết quả, và tình huống nào lại trái ngược? Chẳng hạn, xu hướng lập kế hoạch có thể thể hiện trong các hạn chót công việc, nhưng không thể hiện khi bạn chọn cách nghỉ ngơi. Những khác biệt như vậy không nhất thiết bác bỏ câu trả lời; chúng giúp bạn thấy rõ hơn xu hướng quen thuộc phát huy trong hoàn cảnh nào.
Tiếp theo, hãy đọc mô tả mà không cố tìm thấy bản thân trong từng câu. Ghi lại những quan sát cụ thể: “Tôi thấy thoải mái hơn khi ghi lại suy nghĩ trước lúc thảo luận” hữu ích hơn câu mơ hồ “Tôi là người phức tạp”. Đồng thời, hãy chú ý đến những điểm không khớp. Nếu mô tả khẳng định bạn luôn tránh thay đổi, trong khi bạn thường chủ động tìm kiếm sự đổi mới, đừng cố uốn nắn ký ức cho vừa với lời mô tả.
Nếu kết quả nằm sát ranh giới hoặc khiến bạn bất ngờ, hãy làm lại trắc nghiệm vào lúc khác trong điều kiện bình thường rồi so sánh câu trả lời ở những thang đo còn phân vân. Đừng làm đi làm lại cho đến khi ra được mã bạn mong muốn. Thay vào đó, hãy tự hỏi liệu hoàn cảnh, tâm trạng hay cách hiểu câu hỏi của bạn có thay đổi không. Bạn có thể chia sẻ những quan sát của mình với người đáng tin cậy, nhưng ý kiến của người khác không nhất thiết phải quyết định thay bạn.
Mô hình này có những giới hạn: các đặc điểm tính cách không phải lúc nào cũng dễ chia thành hai nhóm, và kết quả có thể thay đổi khi làm lại trắc nghiệm. Ngoài ra, bài trắc nghiệm trực tuyến dựa trên MBTI chưa chắc là bảng câu hỏi chính thức của Myers-Briggs. Hãy xem kết quả như một công cụ để suy ngẫm, chứ không phải căn cứ để chọn nghề, đánh giá các mối quan hệ hay kết luận về năng lực của bản thân. Bài trắc nghiệm không thay thế việc tư vấn với chuyên gia sức khỏe tâm thần.
MBTI bắt nguồn từ những ý tưởng về các kiểu tâm lý gắn liền với công trình của Carl Jung, nhưng không đồng nhất với mọi cách diễn giải lý thuyết của ông. Để so sánh các cách tiếp cận, bạn có thể làm trắc nghiệm theo lý thuyết của Jung và chú ý đến cách diễn đạt, chứ không chỉ tên kết quả.
Câu hỏi thường gặp
Có thể làm trắc nghiệm MBTI thay người khác không?
Bạn có thể thử đoán câu trả lời, nhưng kết quả chỉ phản ánh cách bạn nhìn nhận hành vi của người đó. Để có kết quả ý nghĩa hơn, tốt nhất người làm trắc nghiệm nên tự trả lời.
Vì sao làm lại trắc nghiệm lại ra kiểu tính cách khác?
Hoàn cảnh, cách hiểu câu hỏi hoặc việc câu trả lời nằm gần giữa thang đo có thể ảnh hưởng đến kết quả. Hãy so sánh không chỉ các chữ cái cuối cùng, mà cả những tình huống bạn nghĩ đến khi trả lời.
Kiểu tính cách nào trong 16 kiểu là tốt nhất?
Không có kiểu tính cách nào tốt nhất. Mã này không đo lường giá trị của một con người và cũng không đảm bảo thành công trong công việc hay các mối quan hệ. Tùy tình huống, cách tiếp cận nào cũng có ưu điểm và hạn chế.
Có thể xác định kiểu MBTI chỉ từ một đặc điểm không?
Không. Ngay cả khi bạn rất thích giao tiếp, cũng không thể dựa vào đó để xác định chính xác cả bốn chữ cái. Hãy xem xét riêng từng cặp xu hướng và kiểm tra nhận định của mình bằng nhiều ví dụ khác nhau.
Bước tiếp theo là gì?
Hãy làm bài trắc nghiệm MBTI chính, trả lời dựa trên hành vi quen thuộc, rồi dùng kết quả làm điểm khởi đầu để quan sát bản thân. Đối chiếu phần mô tả với cuộc sống thực tế và cho phép mình không đồng tình với một số nhận định.
Nếu muốn khám phá chủ đề này từ những góc độ khác, hãy xem tuyển tập trắc nghiệm: